چاپارخانه تخت لنگر

چاپارخانه تخت لنگر در قاب گنجه وگنجینه

یکی از بناهای مهم بینراهی در ایران، چاپارخانهها هستند که از آنها برای استراحت چاپارهای دولتی و تعويض اسبهای خسته با اسبهای تازه نفس استفاده میکردند چاپارخانهها، بناهایی چهارگوش بودند که دیوارهای گلی و چهار برج نیماستوانه در چهار گوشه و اتاقی در سردر ورودی به نام بالاخانه داشتند. این چاپارخانهها در واقع اقتباسی از بناهایی متشابه در زمان ساسانیان بودند که در دورههای مختلف تاریخی با شکلهای تقریبا مشابه ساخته میشدند و مورد استفاده قرار میگرفتند.این ساختمانهای چهارضلعی با دیوارهایی بلند و کنگرهای بدون پنجره یا روزنهای به بیرون و با یک در ورودی که شبیه دروازههای با سقف قوسی بود، ساخته میشدند. معمولا محل چاپارخانهها در کنار جادهها و در ورودی یا خروجی شهرها و به ندرت داخل شهرهای بین راهی بود. فاصلهی چاپارخانهها نیز متغیر بود و معمولا بین ۳ تا ۸ فرسخ بود. سختی یا راحتی مسیر جاده باعث این تغییر فاصله میشد. درواقع هرچه جاده مستقیم و صافتر بود، فاصلهی چاپارخانهها از هم بیشتر بود و هر چه جاده صعبالعبورتر، کوهستانی و خراب بود، چاپارخانهها در فاصلههای کمتری از هم قرار داشتند.این بناها را معمولا مقابل یا در کنار کاروانسراهای قدیمی میساختند و به ندرت از قسمتی از کاروانسرا به عنوان چاپارخانه استفاده میکردند.آب مورد نیاز چاپارخانهها از چشمه، چاه یا آبانبار تامین میشد یا از نهری که از داخل چاپارخانه میگذشت. گاهی اوقات نیز کاروانسرای نزدیک چاپارخانه، آب مورد نیاز آن را تامین میکرد.چاپارخانه تخت لنگر مربوط به سده 12و13 هجری دربخش احمد آباد روستای شریف آباد یکی از این بناهای زیبای تاریخی است که آثار و بقایا ی این مجموعه ی معماری خشت و گل در فاصله ی حدودا 55 كیلومتری غرب شهر مشهد قرار گرفته است، بقایای بر جای مانده این بنا سهمی است نسبتا وسیع كه پیرامون آن اسطبل ها ،اتاق ها و مكان های خدماتی بوده است . در كنار بقایای این بنای قدیمی چشمه ی زیبایی وجود دارد كه هنوز می توان حیات و زندگی را در آن به تماشا نشست.که در تاریخ دهم دی ماه سال 1381 با شماره 6665 درفهرست میراث ملی ثبت شده است.

تصویرمربوط به چاپارخانه میبد است

+ نوشته شده در چهارشنبه ۱ شهریور ۱۳۹۶ساعت 8:46 توسط وارنا |